الشيخ محمد علي الگرامي القمي

229

رساله توضيح المسائل (1390ش) (فارسى)

مسئله 1282 - حكم گمان مربوط به شماره ركعت در نماز مثل حكم يقين است ، مثلًا اگر انسان گمان دارد كه نماز را چهار ركعت خوانده ، نبايد نماز احتياط بخواند . حكم گمان مربوط به افعال نيز همين‌طور است و مثلًا اگر گمان دارد ركوع كرده . نبايد آن را بجا آورد ولى احتياط مستحب آن است كه حكم شكّ را عمل كند و سپس نماز را اعاده كند و حكم گمان در ذكرهاى نماز حكم شكّ است و بايد رعايت گذشتن از محلّ را بنمايد . مثلًا اگر گمان دارد حمد را نخوانده ، چنانچه به ركوع نرفته ، بايد بخواند ، و اگر به ركوع رفته نمازش صحيح است . مسئله 1283 - حكم شكّ و سهو و گمان در نمازهاى واجب يوميّه و نمازهاى واجب ديگر فرق ندارد ، مثلًا اگر در نماز آيات شكّ كند كه يك ركعت خوانده يا دو ركعت ، چون شكّ در نماز دو ركعتى است ، نماز باطل مىشود . سجدهء سهو مسئله 1284 - براى شش چيز بعد از سلام نماز ، انسان بايد دو سجدهء سهو به دستورى كه بعداً گفته مىشود . بجا آورد : اوّل - آنكه در بين نماز ، سهواً حرف بزند . دوّم - جايى كه نبايد سلام نماز را بدهد ، مثلًا در ركعت اوّل سهواً سلام بدهد . سوّم - آنكه يك سجده را فراموش كند ( بنا براحتياط واجب ) . چهارم - آنكه تشهّد را فراموش كند . پنجم - آنكه در نماز چهار ركعتى بعد از سجدهء دوّم شكّ كند كه چهار ركعت خوانده يا پنج ركعت . ششم - در جايى كه بايد بايستد مثلًا موقع خواندن حمد و سوره اشتباهاً بنشيند ، يا در جايى كه بايد بنشيند مثلًا موقع خواندن تشهّد اشتباهاً بايستد ، بنابر احتياط واجب ، بايد دو سجدهء سهو بجا آورد . و براى هر چيزى كه در نماز اشتباهاً كم يا زياد كند ، احتياط مستحب آن است كه دو سجدهء سهو بنمايد . مسئله 1285 - اگر انسان اشتباهاً يا به خيال اين‌كه نمازش تمام شده حرف بزند بايد دو سجدهء سهو بجا آورد .